۱۴۰۴ دی ۱۴, یکشنبه

 بنزین . [ ب ِ ] (اِ) ۞ (مأخوذ از روسی бензин=benzin.) ( gasoline انگلیسی، فرانسهEssence، آلمانیMotorenbenzin، اردو پیٹرول، ترکی Benzin). بنزین معمولی (اسانس نفت ) که از تقطیر سبک نفت معدنی بدست می آید، و آن ماده ٔ مولد نیرو در اتومبیلها است . اغلب برای آنکه نقطه ٔ اشتعال بتأخیر افتد، در آن مقداری 4Pb(C2H5) که پلمپ تترااتیل نام دارد افزوده اند و بسیار سمی است وباید در استعمال آن دقت کرد. (فرهنگ فارسی معین).

//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////ستخراج نفت توسط انگلیس در ایران به دلیل قراردادهای استعماری و منافع اقتصادی بود، اما نام «بنزین» که ریشه در واژه‌ی «بنزویین» (از عطرهای گیاهی) دارد، به دلیل «تاریخچه» و «فراگیری» در زبان فارسی و ارتباط آن با کیمیاگران مسلمان در قدیم و ورود به زبان‌های غربی به جای واژه‌ی انگلیسی "گازولین" (که به مشتقات دیگر نفت اشاره داشت) رواج یافت و در ایران و منطقه به همین نام خوانده شد.


دلایل رواج نام «بنزین» در ایران:ریشه‌ی تاریخی: نام «بنزین» از کلمه‌ی «بنزویین» (Benzoin) آمده که در گذشته به صمغ‌های گیاهی عطری اشاره داشت و کیمیاگران مسلمان این اصطلاح را برای بخش معطر نفت خام استفاده کردند و وارد زبان‌های غربی شد.

استفاده در گذشته‌های دور: پیش از اختراع موتورهای درون‌سوز، بنزین برای مصارف درمانی (ضد شپش) و به عنوان ماده‌ای معطر استفاده می‌شد و نام آن در فرهنگ عمومی رواج پیدا کرد.

تفاوت در اصطلاحات غربی: در انگلیسی بریتانیایی، "بنزین" (Benzine) به مشتقات دیگری از نفت اشاره داشت که در چراغ‌ها استفاده می‌شدند و نام رایج برای سوخت خودرو در آن زمان "گازولین" (Gasoline) بود.

تأثیر فرهنگی: با ورود نفت به ایران و آشنایی با فرآورده‌های آن، نامی که در زبان فارسی ریشه داشت و در فرهنگ عمومی قدیمی‌تر شناخته شده بود، بیشتر مورد استفاده قرار گرفت.

استخراج نفت توسط انگلیس:در اوایل قرن بیستم، شرکت «Anglo-Persian Oil Company» (APOC) که بعدها به «British Petroleum» (BP) تبدیل شد، امتیاز استخراج نفت ایران را در دست داشت و این به دلیل قراردادهای استعماری و منافع بریتانیای کبیر در دسترسی به منابع انرژی بود.

بنابراین، استخراج نفت توسط انگلیس یک «مسئله سیاسی-اقتصادی» و «استعماری» بود، اما نام‌گذاری سوخت به «بنزین» ریشه در «تغییرات زبانی»، «تاریخچه استفاده از مواد معطر نفتی» و «مفاهیم کیمیاگری» داشت که در زبان فارسی و منطقه رواج یافت، نه صرفاً به دلیل حضور انگلیس.