امروز به نقلی سالگرد مرگ یزدگرد یکم سیزدهمین پادشاه ساسانی است .
لذا سرگذشت امشب را به ایشان اختصاص می دهیم .
پس از مرگ بهرام چهارم، یزدگر یکم با کمک بلند پایگان دربار ساسانی بر سریر سلطنت جای گرفت ، تسامح او با مسیحیان خشم موبدان را بر انگیخت ، این پادشاه ظاهرا در اویل پادشاهی اش با روم شرقی اختلاف پيدا کرد اما روحیه صلح جویی او باعث گردید که صلحی پایدار با روم منعقد نماید که تا پایان عمر این پادشاه برقرار بود. یزدگرد یکم با اینکه منابع دوره اسلامی او را بزه کار ، نظر تنگ ، سنگ دل ، پرنیرنگ خوانده اند اما درجای دیگر او را پادشاهی آگاه ، دانا و آشنا به دانش روزگار خود دانسته اند ، پیداست آن القاب زشت محصول تفکر موبدان و هیربدان و جمع کردن دست نجبا بوده که دخالت در تمامی شئون مملکت داشتند ، واژه (مِشت رَس) یعنی صلح جو بر پشت سکه های باز مانده دیده می شود شهرت و اعتبار این پادشاه در خارج از مرزها بحدی بالا رفته بود که بقول(پرو کوپیوس)مورخ رومی (آرکادیوس امیراتور بیزانس)او را قیم خود قرار داده و فرزند خردسال و ولیهعدش را بنام (تِئودوسیوس) به یزدگرد سپرده و یزدگرد طی نامه ای خطاب به بلند پایگان روم که دشمنی با (تِئودویسوس)ولیعهد با شاهنشاه ایران طرف است ، یزدگرد خواجه ای دانشمند را که زیر نظر وزیر مهر نرسی انجام وظیفه می کرد برای پرورش تِئودوسیوس انتخاب کرد ، یزدگرد در اواخر عمر به سر درد و خونریزی از بینی مبتلا شده بود دیگر توان و حوصله برخورد آرام را نداشت در بعضی از موارد تند روی هایی داشته، مرگ مشکوک او در چشمهٔ سو (چشمه سبز نزدیک) طوس یا (چشمه گیلاس معروف است)که به لگد اسبی از دنیا رفت ، شاید پوششی باشد برای ترور او(مرگ او خود داستانی جدا گانه دارد) تاریخ پژوهان مرگ اورا در (18نوابر420م )نوشته اند.
کاظم مزینانیتاریخ طبری ج۲*
مبانی تاریخ ساسانیان کلاوس شیمپان *
تاریخ ایران کمبریج جلد ۳ساسانیان*
تاریخ ایران قبل ازاسلام دکترزرین کوب *
شاهنشاهی ساسانی تورج دریائی *
@goshetarikh
توضیح عکس:
درخم یزدگرد یکمپ.ن.درخم ساسانی (پهلوی کتیبهای: 𐭦𐭥𐭦𐭭، بسته به نوع گویش در زبان فارسی میانه: دْرَخم، دْرَهم یا دْرَم واحد پولی اصلی شاهنشاهی ساسانی و یکی از ارزهای پر مبادله جهان در دوران باستان متأخر بود. میانگین وزنی آن حدود 4 گرم بود که کما بیش با استاندارد وزنی آتیک در مورد سکههای دراخما مطابقت داشت.
