در ایران مایه کوبی آبله از سال ۱۲۸۹ خورشیدی و به ابتکار دکتر امیرخان امیراعلم آغاز شد. در آن تاریخ بیماری آبله سالیانه جان حدود شصت هزار نفر را در ایران ...
May 31, 2022 — اولین بار محمدبن زکریای رازی دانشمند بزرگ ایرانی، بیماری آبله را با سرخک افتراق داد و این یکی از افتخارات کشور ما است که از دانشمندی ایرانی در ...
پزشکان ایرانی هم از گذشتههای دور این بیماری میشناختند. برای نمونه، ابوبکر محمد زکریای رازی، رسالهای به زبان عربی به نام «الجدری و الحصبه» (آبله و سرخک) نوشت ...
AI Overview
+1مایهکوبی آبله، یا «وریا» در ایران باستان و پیش از آن به شکلهای مختلف در ایران، هند و چین رواج داشته و پزشکان ایرانی و عثمانی نیز با استفاده از همین روش باستانی به صورت رواجیافته، بیماران را واکسینه میکردند. مایهکوبی در قرن هفدهم میلادی از طریق قسطنطنیه به اروپا راه یافت و با معرفی لیدی مری وُرتلی مانتوگیو در سال ۱۷۱۷، باعث گسترش روشهای واکسیناسیون در اروپا و جهان شد [1، 2].
سابقه مایهکوبی در ایران و عثمانی
ایران باستان:
روشی شبیه به مایهکوبی آبله در دوران ایران باستان با عنوان «پیشپاس» بخشی از طب سنتی ایران بود و پزشکان با استفاده از آن از شیوع آبله جلوگیری میکردند.
قلمرو اسلامی:
استفاده از مایهکوبی در میان مسلمانان مناطق مختلف از جمله ایران، شمال آفریقا، هند و چین نیز گزارش شده است.
امپراتوری عثمانی:
پزشکان عثمانی از این روش سنتی برای واکسینه کردن بیماران در قلمرو خود استفاده میکردند.
گسترش به اروپا:
مایهکوبی در قرن هفدهم میلادی از طریق قسطنطنیه، پایتخت امپراتوری عثمانی، به اروپا راه یافت و سپس به تدریج گسترش پیدا کرد [1، 2].
نقش لیدی مری وُرتلی مانتوگیو
لیدی مری در سال ۱۷۱۷ در نامهای از رواج مایهکوبی آبله در ترکیه و انجام آن بر روی پسرش گزارش داد.
پس از بازگشت به انگلستان، او با وجود مخالفتهای فراوان، مایهکوبی را رواج داد و با کمک پزشک اسکاتلندی، دکتر چارلز مِیتلند، اولین مایهکوبی را در سال ۱۷۲۱ بر روی پسر خود انجام داد.
معرفی مایهکوبی از طریق لیدی مری در انگلستان و سپس در آمریکا، راه را برای ایجاد روشهای مدرن واکسیناسیون در غرب هموار کرد.
ارتباط با روش جنر
روش مایهکوبی که لیدی مری معرفی کرد، در واقع همان روش باستانی است که هزاران سال قبل در ایران و سایر تمدنها وجود داشت.
ادوارد جنر در سال ۱۷۹۶ متوجه شد که ابتلاء به آبله گاوی باعث مصونیت در برابر آبله انسانی میشود و با مایهکوبی مایع از آبله گاوی به انسان، روشی مدرن برای واکسیناسیون ایجاد کرد.
