۱۴۰۵ اردیبهشت ۳۰, چهارشنبه

خطیری گفت : آن تویی کورد و تویی لوچ و تویی کوچ [ و ] بلوچ آن تویی گول و تویی دول و تویی پایت لنگ. بیت از لبیبی است.



خطیری[1] گفت :

آن تویی کورد و تویی لوچ و تویی کوچ [ و ] بلوچ

آن تویی گول و تویی دول و تویی بابت لنگ[2].

-----------------------------
[1] - نسخه "ا": عنصری؛ لبیبی.

[2] - "چ":... گنگ؛ "ا": پایت لنگ. متن از استاد دهخداست) (لِنگ=آلت تناسل).
/////////////////////////

ابوالمعالی سعد بن علی بن قاسم انصاری خزرجی، معروف به سعدبن علی ورّاق و ملقب به خطیری (یا حظیری) و دلال الکتب، ادیب، شاعر، و نویسندهٔ برجستهٔ قرن ششم هجری در بغداد بود.

وی در ادبیات عرب و جریانات ادبی زمان خود جایگاه ویژه‌ای داشت و به دلیل اشتغال به خرید، فروش و استنساخ کتاب، به «ورّاق» و «دلال الکتب» شهرت یافته بود.

مهم‌ترین نکات دربارهٔ زندگی و آثار او عبارتند از:

وفات: او در روز دوشنبه، ۱۵ صفر سال ۵۶۸ هجری قمری در بغداد درگذشت.


لقب خطیری: نسبت یا لقب «خطیری» (در برخی منابع حظیری) به پیشینه یا خاندان او اشاره دارد.


آثار شاخص: ۱. زینةالدهر و عصرة اهل العصر فی ذکر لطائف شعراءالعصر: این کتاب مهم‌ترین اثر اوست که در واقع ذیلی (ادامه‌ای) است بر کتاب معروف دمیةالقصر باخرزی (که خود دمیةالقصر نیز ذیلی بر یتیمةالدهر ثعالبی بود). این اثر به معرفی و گردآوری اشعار و لطایف شاعران هم‌عصرش می‌پردازد. ۲. لمح الملح: کتابی دیگر در باب ادبیات و ظرایف شعری. ۳. دیوان شعر: او خود شاعری خوش‌قریحه بود و دیوان شعری از او برجای مانده است. نمونه‌هایی از اشعار روان و طرب‌انگیز او در تذکره‌ها و کتب تراجم (مانند لغت‌نامه دهخدا و فوات الوفیات) نقل شده اس