توده گاز متان بر فراز تهران و ارسنجان؛ شهردار تهران می‌گوید اظهارات ناسا «اعتباری ندارد»

  • نویسنده, سیاوش اردلان
  • شغل, بی‌بی‌سی
عکس ماهواره ای از تهران
توضیح تصویر،

تصویر از: NASA/JPL-Caltech 

شهردار تهران با گفتن اینکه اظهارات سازمان هوا-فضای آمریکا (ناسا) در خصوص وجود توده‌ای از گاز متان بر فراز جنوب این شهر «اعتباری ندارد»، کوشید سر و ته یک معظل بزرگ زیست‌‌محیطی را هم بیاورد.

واکنش علیرضا زاکانی به تصاویر ماهواره‌ای بود که دو هفته پیش منتشر شد و نشان می‌داد که از پسماندهای انباشته در منطقه آرادکوه در جنوب غربی تهران مقدار زیادی گاز سمی و خطرناک متان از میان زباله ها وارد هوا می‌شود.

آقای زاکانی در سخنانی در شصت و چهارمین اجلاس مجمع مشورتی روسای شوراهای اسلامی شهرهای مراکز استان‌ها که روز چهارشنبه (هجده آبان) در صحن شورای شهر تهران برگزار شد، گفت که «گزارش ناسا برای ما اعتبار ندارد. تیم دانشگاهی تشکیل شده تا موضوع را بررسی کند و تا به حال شرایطی که ادعای ناسا را تایید کند، پیدا نکردیم.»

بر اساس تصاویری که سازمان فضایی آمریکا منتشر کرد توده‌ای از گاز متان به بزرگی و گستردگی حدود پنج کیلومتر بر فراز بخشی از جنوب تهران وجود دارد.

گاز متان بر فراز تهران

«لندفیلد‌های زباله» و یا همان مراکز انباشته‌سازی زباله‌ها، اگر به درستی مدیریت نشوند یکی از منابع انتشار گاز متان هستند.

گاز متان یکی از گازهای گلخانه‌ای قدرتمندیست که عامل تغییرات اقلیمی و گرم تر شدن کره زمین است.

حالا با شروع کنفرانس تغییرات اقلیمی در مصر،‌ یک فن‌آوری جدید ماهواره ای در اختیار محققان و ناظران قرار گرفته که از آن طریق می‌توانند ببیند کجای دنیا در هر لحظه چه مقدار گاز متن وارد اتمسفر می‌شود.

بیست و هفتمین نشست آب و هوایی سازمان ملل متحد، از روز یک‌شنبه ۱۵ آبان در شرم‌الشیخ مصر افتتاح شد.

یافته های این ماهواره ها که قرار است در طول اجلاس تغییرات اقلیمی هر روز توسط نشریه بلومبرگ منتشر شود، اخیرا دوباره انبوهی از گاز متان را بر فراز استان فارس نشان می‌داد. منبع این گاز، تاسیسات تقویت فشار گاز ارسنجان بود.

این تاسیسات در صبح روز شانزدهم آبان تنها در یک ساعت ۷۹۵ کیلوگرم گاز متان در هوا رها کرد.

البته این یک دهم گاز متانی است که طبق برآورد ماهواره‌ها از آرادکوه در تهران وارد اتمسفر زمین می‌شود.

زاکانی شهردار تهران

منبع تصویر، Tasnim

انتشار گاز متان مختص به ایران نیست

انتشار چنین حجم عظیمی از گاز متان مختص به ایران نیست. مثلا در نقطه ای از ترکمنستان هر ساعت ۵۰ هزار کیلوگرم متان به هوا می رود؛ و یا وجود توده ای عظیمی از همین گاز در نزدیکی یه معدن زغال سنگ در لهستان.

اما امکانی که وجود فن‌آوری‌های تازه رصد و تخمین میزان انتشار متان فراهم کرده،‌ به مذاکرات کشورهای جهان در اجلاس تغییرات اقلیمی شفافیت فراوانی می‌دهد.

اگر قبلا دولتها، شرکت ها یا صنایع ارقام نادرستی درباره میزان گازهای گلخانه ای که منتشر می‌کنند می‌دادند،‌ این کار دیگر ممکن نیست.

دی اکسید کربن و متان دو گاز اصلی گلخانه ای هستند که غلظت هر چه بیشتر انها در جو کره زمین، تعادل طبیعت را با گرم تر کردن اب و هوای این سیاره بر هم می زند.

بر هم خوردن این تعادل باعث ایجاد تغییرات اقلیمی از جمله خشکسالی، امواج گرما، سیل، آتش سوزی و فرسایش خاک می‌شود.

موارد اینچنین از خشم طبیعت هر سال با گرم تر شدن زمین و غلیظ تر شدن گازهای گلخانه ای بیشتر رخ می دهد گازهای گلخانه ای که از طریق تولید و مصرف نفت و گاز و زغال سنگ و دیگر صنایع هر سال وارد جو زمین می‌شود، به ۴۰ میلیارد تن میرسد.

بخش اعظم گازهای گلخانه ای دی اکسید کربن است. هر چند سهم متان ۲۵٪ است اما قدرت آن در گرم تر کردن زمین ۸۰ برابر دی اکسید کربن است.

از این رو بسیاری از دانشمندان معتقدند مهار گاز متان به جای دی اکسید راه سریع تری برای مهار گرمایش زمین در کوتاه مدت است.

اما دولتها برای مهار گاز متان در محدوده حکمرانی خود تلاش زیادی نکرده اند مخصوصا اگر جزو کشورهای پیشرفته نباشند.

طبق اخرین برآوردی که یک موسسه تحقیقات انرژی به عمل آورده،‌ بزرگترین تولید کننده گاز متان در دنیا شرکت ملی نفت ایران است.

شرکت نفتی گازپروم روسیه و انرژی چین با فاصله زیادی رتبه دوم و سوم را دارند.

گاز متان یک محصول جانبی در تولید نفت و گاز است.

خیلی از صنایع سوخت فسیلی وقتی نتوانند یا نخواهند گاز خود را به بازارها انتقال دهند، اجازه می‌دهند که به شکل متان در هوا رها شود.

معادن زغال سنگ هم یکی از منابع اصلی انتشار گاز متان هستند.