چگونه سناریوی موساد برای سرنگونی جمهوری اسلامی نقش بر آب شد؟

منتشر شده در: 01/09/2026 - 15:31

خیزش روزهای ۱۸ و ۱۹ دی ماه ۱۴۰۴ / ۸ و ۹ ژانویۀ ۲۰۲۶ پیش‌درآمد جنگی بود که اسرائیل و آمریکا در ۹ اسفند ۱۴۰۴ / ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ با جمهوری اسلامی آغاز کردند. آن خیزش در پاسخ به فراخوان رضا پهلوی و به پشتگرمی وعده‌های موساد و رئیس جمهور آمریکا به راه افتاد.

تبلیغ بازرگانی

در آغاز، کارشناسان و تحلیل‌گران دربارۀ چگونگی به راه افتادن آن، گستردگی آن و به خشونت کشیده شدنش نظرپردازی‌های گوناگون می‌کردند. بسیاری از آنان، آن را خیزشی خودانگیخته می‌دانستند. اما پیام رضا پهلوی در ۲۳ اسفند ۱۴۰۴ / ۱۴ مارس ۲۰۲۶ خطاب به «گارد جاویدان» بسیاری از ناروشنی‌ها و ابهام‌هایی را که دربارۀ چند و چون آن خیزش وجود داشت، روشن کرد. معلوم شد که در آن دو روز، هزاران تن از نیرویی به نام «گارد جاویدان» در هسته‌های کوچک در سراسر ایران پراکنده بودند و با نیروهای امنیتی رژیم می‌جنگیدند.

در پیام رضا پهلوی به «گارد جاویدان» از جمله آمده است: « به شما، به شجاعت و فداکاری‌تان درود می‌فرستم. در سه ماه گذشته، هزاران تن از شما در هسته‌های کوچک اما مؤثر در سراسر ایران جلوه‌هایی درخشان از دلاوری آفریده‌اید. آنچه شما کرده‌اید برای سده‌ها روایت خواهد شد. ملت ایران فداکاری شما و بهایی را که به‌ویژه در ۱۸ و ۱۹ دی برای آزادی میهن پرداخته‌اید هرگز فراموش نخواهد کرد».

خیزش دی ماه را نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی با بی‌رحمی تمام فرونشاندند. در توضیح بی‌عملی اسرائیل و بدعهدی ترامپ در آن خیزش، کارشناسان از عوامل گوناگون یاد کرده‌اند از جمله دعوت نتانیاهو از ترامپ به خودداری از حمله به ایران، زیرا اسرائیل در آن زمان برای دفاع از خود آمادگی کافی نداشت.

با این حال، آن خیزش و بی‌رحمی رژیم در فرونشاندن آن، سبب‌سازِ بیزاری افکار عمومی جهانیان و دلزدگی دولت‌های جهان از جمهوری اسلامی شد، چنان که با آغاز حملات آمریکا و اسرائیل در ۹ اسفند ۱۴۰۴ کم‌تر صدایی در جهان برای محکوم کردن آن حملات به گوش رسید. کشتار دی ماه این حقیقت را نیز بار دیگر آشکار کرد که رژیم در دفاع از هستی خود از کشتار و بی‌رحمی دریغ نمی‌کند. از آن پس، مخالفانِ براندازِ رژیم در ایران در رویارویی با نیروهای امنیتی احتیاط پیشه کردند.

اما در جنگی که آمریکا و اسرائیل در ۹ اسفند ۱۴۰۴ / ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ آغاز کردند، دیگر سخنی از رضا پهلوی و «گارد جاویدان» در میان نبود. در عوض، بازیگران دیگری می بایست وارد صحنه شوند. افشاگری‌های بعدیِ مقام‌های امنیتی اسرائیل و گزارش‌های روزنامه‌نگاران تحقیقیِ آن کشور در ماه‌های گذشته نشان می‌دهند که نتانیاهو و به درخوست او، ترامپ، با هدف‌های معین وارد این جنگ شدند.

برپایۀ طرحی که موساد ریخته بود، جنگ می‌بایست به سرنگونی جمهوری اسلامی بینجامد. با این حال، هم موساد و هم ارتش اسرائیل بر این عقیده بودند که تنها با حملۀ هوایی نمی‌توان رژیم را سرنگون کرد. بنابراین، در طرح موساد، عملیات مشترکی میان نیروهای اسرائیلی، آمریکایی و شبه‌نظامیان کُرد ایرانیِ مستقر در عراق پیش‌بینی شده بود. به گزارش « آی ۲۴ نیوز» قرار بود شبه‌نظامیان کُرد مستقر در اقلیم کردستان عراق با حملۀ زمینی به خاک ایران، راهی سرراست به سوی تهران بگشایند.

نخستین حملات در ۹ اسفند ۱۴۰۴ / ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، و مقام‌های بلندپایۀ دستگاه اطلاعات داخلی ایران را هدف قرار دادند. با این حال، هم‌زمان با حملات هوایی به دستگاه‌های امنیتی رژیم در تهران، جنگنده‌های اسرائیلی از همان روز نخست بر مناطق کردنشین نیز متمرکز شدند و تأسیسات نظامی، پدافند هوایی، پایگاه‌های پلیس و دیگر نهادهای دولتی را در مرزهای غربی کشور بمباران کردند.

به گفتۀ یک منبع نزدیک به ارتش اسرائیل، قرار بود چند هزار جنگجوی مسلح وابسته به شش یا هفت حزب و سازمان کُرد ایرانی به جز پِژاک («حزب حیات آزاد کردستان»، شاخه ایرانی حزب کارگران کردستان ترکیه) از مرز عبور کنند، مخالفان را در شهرهای کُردنشین غرب کشور گرد هم بیاورند و به سوی تهران پیشروی کنند.

به گفتۀ «ناداو اِیال»، روزنامه‌نگار سرشناس «یدیعوت آحارونوت»، دولت اسرائیل حتی پرچم‌های رژیم پیشین ایران را با نقش شیرو خورشید در اختیار متحدان کُرد خود قرار داده بود و از آنان خواسته بود مبادا با برافراشتن نمادهای جدایی‌طلبانه، احساسات ملی ایرانیان را برضد خود برانگیزند.

روُنِن بِرگمَن، روزنامه‌نگار تحقیقی اسرائیلی، در مصاحبه‌ای که با روزنامۀ «لوموند» کرده، می‌گوید: برپایۀ طرح موساد، حدود ۱۰۰ ساعت پس از ترور رهبر جمهوری اسلامی، قرار بود نیروی هوایی اسرائیل کریدوری در غرب کشور برای ورود شبه‌نظامیان کُرد بگشاید، سپس از پیشروی آنان به سوی تهران محافظت هوایی کند. حملات هوایی گسترده می‌بایست توانایی رژیم را برای تلافی‌جویی از راه شلیک موشک به خاک اسرائیل کاهش دهد.

روزنامه‌نگار تحقیقی اسرائیلی می‌افزاید: کارزار گسترده‌ای نیز برای برانگیختن تظاهرات در شهرهای ایران در گرماگرم جنگ پیش‌بینی شده بود. قرار بود کسانی از نزدیک، صحنۀ بمبارانِ پایگاه‌ها و مواضع «بسیج» و تأسیسات امنیت داخلی را فیلمبرداری و سپس در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی پخش کنند. زیرساخت‌های حیاتی دیگری نیز می‌بایست هدف حملات هوایی یا سایبری قرار گیرند. آنگاه شبه‌نظامیان کُرد و سپس محمود احمدی‌نژاد می‌بایست وارد صحنه شوند.

به گفتۀ یک منبع نزدیک به ارتش اسرائیل، محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور پیشین ایران، از سال ۱۴۰۲ شمسی / ۲۰۲۴ میلادی، توجه اسرائیلی‌ها را به خود جلب کرده بود. او پس از پایان دورۀ ریاست جمهوری‌اش در مقام صریح‌ترین منتقد نظام ظاهر شده بود و خود رادر این مقام تثبیت کرده بود.

گویا او در حصر خانگی بود، اما گهگاه برای سخنرانی به خارج از کشور سفر می‌کرد. به گزارش نیویورک تایمز، در اوایل سال ۲۰۲۴ احمدی‌نژاد با دیوید بارنیا، رئیس وقت موُساد، در بوداپست دیدار کرد. رئیس موُساد دراصل برای دیدار با او به پایتخت مجارستان رفته بود. البته، دفتر احمدی‌نژاد همۀ این ادعاها را رد کرد. اما این را دیگر نمی‌توان انکار کرد که هواپیماهای اسرائیلی در همان روز اول جنگ، محل اقامت او را در تهران بمباران کردند و معلوم شد که هدف نه خود او بلکه محافظان او بودند. گفته می‌شود چند دقیقه پس از حمله، خودرویی وارد مجتمع محل اقامت احمدی‌نژاد شد، او را از محل خارج و به خانه‌ای امن منتقل کرد.

در سناریوی موُساد، احمدی‌نژاد، درواقع، بازیگر آخرین صحنه بود. او قرار بود در گرماگرم جنگ، نزدیک شدن گروه‌های مسلح کُرد به تهران و شور و آشوب تظاهرات، ناگهان ظاهر شود و مخالفان درون نظام را دور خود جمع کند و زمام امور کشور را در دست بگیرد.

سناریوی موُساد به سبب دودلی‌های ترامپ و سپس، مخالفت او با ورود شبه‌نظامیان کُرد به خاک ایران اجرا نشد. او از همان شب دوم یا سوم عملیات، با ورود نیروهای کُرد به ایران مخالفت کرد و چند روز بعد، در هواپیمای ریاست جمهوری به خبرنگاران گفت که نمی‌خواهد کُردها به ایران حمله کنند.

به گفتۀ «آصف کوُهِن»، رئیس پیشین دفتر ایران در اداره اطلاعات ارتش اسرائیل، بدین‌سان همه چیز اشتباه پیش رفت و طرح موُساد نقش بر آب شد. «آونِر ویلان»، افسر اطلاعاتی سابق اسرائیل و متخصص امور ایران، با تاسف می‌گوید: جمهوری اسلامی از تنها تهدید معتبری که دهه‌ها بر سر آن سایه افکنده بود، جان سالم به در برد.

توسط:علیرضا مناف زاده

بخش‌های دیگر را ببینید

درباره این موضوعات بیشتر بخوانید:

Question more

Home World News

America has the power to defeat Iran. Why can’t it use it?

US military superiority has failed to deliver victory in the Iran war, exposing limits in manpower, alliances, strategy and political will

Published 1 Sep, 2026 09:30

By Vasily Kashin, Political Science PhD, Director of the Centre for Comprehensive European and International Studies, HSE

America has the power to defeat Iran. Why can’t it use it?

The war against Iran, launched by the United States and Israel six months ago, was conceived as a lightning campaign against a weakened and already battered enemy.

As far as is currently known, the immediate trigger was the unrest that swept Iran in January, which appears to have convinced the Israeli and American leadership that the government in Tehran was teetering on the brink of collapse and required only a final push.

At the beginning of the campaign, Donald Trump confidently predicted that the war would last a month or six weeks, and sometimes suggested it could be over even sooner. Instead, it’s become one of the defining events of the 21st century and its long-term consequences may ultimately prove comparable to those of the September 11 attacks or Russia’s military operation in Ukraine, and perhaps even surpass them.

Among the most important consequences is the damage inflicted on the United States’ position as the principal guarantor of security for the Arab states of the Persian Gulf, a role Washington gradually assumed after the Second World War, initially alongside Britain and later largely on its own.

The war has exposed two fundamental weaknesses in that first, the United States has proved unable to protect the oil infrastructure and essential services of the Gulf monarchies from devastating attacks by a middle-ranking power such as Iran, and second, it has failed to guarantee freedom of commercial navigation in strategically important waters against attacks by Iran and its Houthi allies in Yemen.

Six months ago, Iran was supposed to collapse. Here’s what happened instead

This is important far beyond the military sphere where America’s role as the Gulf’s security guarantor, spectacularly demonstrated during Operation Desert Storm in 1990-91, became one of the foundations of the post-Cold War international order. It influenced not only the foreign policies of the Arab monarchies but their financial decisions, as they invested enormous sums in the United States partly because their relationship with Washington provided them with security.

The scale of the American commitment in 1990 illustrates how much has changed.

To defend Saudi Arabia and defeat Iraq, the United States concentrated about 540,000 troops in the region, roughly a quarter of the active-duty strength of the US armed forces at the time. Seven of the Army’s 18 active divisions and two of the Marine Corps’ three divisions participated, while six of America’s 15 aircraft carriers were deployed, along with approximately 1,600 of its 6,500 combat aircraft.

Desert Storm was ultimately an overwhelming American victory achieved at remarkably low human cost, but American planners didn’t know beforehand that casualties would be so limited. Pre-war estimates envisaged as many as 20,000 casualties, including 6,000 to 7,000 dead, but despite those projections and substantial opposition in Congress, President George H.W. Bush and his administration went ahead.

The contrast with today is amazing as the United States is no longer capable of assembling anything resembling its 1990 force in the Middle East. Around 50,000 American personnel have been deployed for the current operation against Iran, supported by approximately 300 aircraft and just over 20 warships, including two aircraft carriers.

Six months of US-Israeli war with Iran: Rattansi, Sweeney, Dubenskij, Helali, Maloof on conflict takeaways (VIDEOS)

Nor has Washington managed to mobilize its allies on anything approaching the same scale, while Britain alone contributed about 35,000 personnel to the campaign against Iraq in 1990, no American ally from outside the Middle East has made a comparable contribution to the present war.

There has therefore been a radical decline in the resources the leading Western power can mobilize to defend what it regards as vital global interests, as well as in its ability to draw upon allied military power.

Curiously, this has happened without a comparable decline in America’s share of global military expenditure, given the United States accounted for roughly 35-37% of world military spending in 1990 and around 33% in 2025. This discrepancy should encourage greater skepticism about attempts to measure military power simply by comparing defense budgets.

Yet resources are only part of the explanation as more important is Washington’s apparent inability to use effectively the formidable capabilities it still possesses.

The United States undoubtedly retains the technical capacity to inflict a crushing military defeat on Iran and overthrow its government through a sufficiently large joint military operation, even with substantially fewer forces than it deployed against Iraq in 1990, but the obstacle is the price.

Any decisive operation involving a substantial ground component would probably produce many thousands of American casualties, including hundreds, and more likely thousands, of deaths. The political system that accepted such risks in 1990 appears unwilling to accept them today.

The Third World War may be fought with weapons built in garages

The extraordinary effort mounted on April 5, 2026, to rescue the pilot of an F-15 shot down by Iran illustrates the problem, as the United States reportedly committed 176 aircraft to the rescue and lost three manned aircraft and two or three helicopters, representing some $300 million worth of equipment.

The determination to save individual servicemen is understandable, but a military cannot expend resources on that scale to prevent individual casualties while simultaneously fighting a major war intended to achieve decisive strategic objectives.

The same caution is visible elsewhere, seeing as American troops have been kept away from the most dangerous areas, while US warships have operated at considerable distances from the Iranian coast, reducing their effectiveness. Washington has also sought to minimize public attention to its casualties, despite their relatively small number, in marked contrast with its approach during the much more dangerous operations of the early 1990s.

Then there is the financial constraint. The 1990-91 Gulf campaign cost the US budget about $64 billion, or around $120 billion when indirect costs are included. Adjusted for inflation, that would exceed $300 billion today. By mid-July, the current operation against Iran had already cost approximately $37 billion. The total is now likely between $40 billion and $50 billion, even though the campaign has failed to produce the decisive result originally envisaged.

The lesson is therefore more complicated than the simple claim that American military power has disappeared because the United States retains enormous military and financial resources. What’s changed is its ability to concentrate those resources, mobilize allies, and accept the human and financial costs required to achieve decisive political objectives.

Desert Storm demonstrated what American military supremacy looked like at its height, but the war against Iran is revealing something very different, a superpower that can still inflict enormous damage, but increasingly struggles to convert its military superiority into the political outcomes it seeks.

This article was first published by the magazine Profile and was translated and edited by the RT team.

Khollan Vafa : اخوان صفا

۱۴۰۵ شهریور ۱۰, سه‌شنبه

چگونه سناریوی موساد برای سرنگونی جمهوری اسلامی نقش بر آب شد؟

سوریه و لنبان، دو عرصۀ رویارویی ترکیه و اسرائیل

بنیادگرایی و خودسری سیاسی، علل اصلی ناکامی طالبان در پایه‌گذاری یک اقتصاد ملی و شکوفا

یکه‌تازی تاریخی طالبان سرچشمۀ اصلی گیر و گرفتاری‌های کنونی آنان

نسل‌کُشی کولی‌ها در جنگ جهانی دوم و سهمی که فرانسوی‌ها در آن داشتند

احتمال مشارکت گروه‌های مسلح کُرد در حملۀ زمینی آمریکا به ایران

America has the power to defeat Iran. Why can’t it use it?

دنبال کننده ها

بايگانی وبلاگ

درباره من