۱۴۰۵ خرداد ۲۶, سه‌شنبه

شارك - مرغیست كوچك و خوش آواز، زینتی گفت: الا تا در آیند طوطی و شارك الا تا سرایند قُمری و ساری.

 شارک . [ رَ ] (اِ) مرغی است خوش آواز و کوچک. (لغت فرس ). مرغکی است خوش آواز و کوچک. گویند هزار داستان است . (معیار جمالی ). مرغکی است کوچک و خوش آواز و او را هزارداستان نیز گویند. (اوبهی). نام جانوری است مشهور که شار نیز گویند. (فرهنگ جهانگیری). مرغکی باشد کوچک و خوش آواز سیاه و در تحفه گوید که او را هزاردستان نیز گویند. (فرهنگ سروری ). پرنده ای است سیاه و مانند طوطی سخن گوید و بعضی گویند پرنده ای است سیاه و کوچک و آن را هزارداستان نیز خوانند و بعضی دیگر گفته اند مرغی است کوچک و خوش آواز که آواز او را به صدای چهارتاره تشبیه کرده اند و قید سیاه و سفید نکرده اند. (برهان) مرغ معروف خوش آواز و در تحفه گوید: او را هزارداستان نیز گویند. (فرهنگ رشیدی). نام طایر سیاهرنگ که به هندی مَینا گویند. (غیاث). جانور ساروک سخنگو است. (الفاظ الادویه). در تحفة الاحباب بمعنی هزاردستان آمده. (شعوری ج 2 ص 125). مرغی است که تنها در هندوستان یافته شود. (دزی ج 1 ص 715 از لطائف ثعالبی و فرهنگهای فارسی). مرغی سیاه است با خالهای خاکستری و مانند طوطی سخن گوید و هم آواز خواند. شارو. شار. سارو. سارج . سحرور. شحرور. طرقه. توکا : و اندر دشتها و بیابانهای وی [ هندوستان] جانوران گوناگون اند چون پیل و گرگ و طاوس و کرکری و طوطک و شارک و آنچه بدین ماند. (حدود العالم چ تهران ص 41).

پراکنده با مشکدم سنگخوار
خروشان بهم شارک و لاله سار.

خطیری.



الا تا در آیند طوطی و شارک
الا تا سرایند قمری و ساری.

زینبی.



ماند ورشان بمطرب کوفی
ماند شارک بمقری بصری.

منوچهری .


کبک ناقوس زن و شارک سنتور زنست
فاخته نای زن وبط شده طنبور زنا.

منوچهری.


شارک چو مؤذن بسحر حلق گشاده
آن ژولک (ژورک) و آن صعوه از آن داده اذان را.

سنائی .


شارک ز تو مطرب چمن گشت
هندوی چهارتاره زن گشت.

خاقانی.


چون شارک هست روغنی تن
هرگز ملخی نرنجد از من.

خاقانی (تحفة العراقین).


اگر شاهین زبون گردد ز شارک
کله کلمرغ را زیبد بتارک

امیرخسرو (از فرهنگ جهانگیری).

//////////////

مینا. (اِ) پرنده ای است از راسته ٔسبکبالان و از گروه سارها که جثه اش به اندازه ٔ یک سار است و بیشتر در نواحی گرم کره ٔ زمین (هندوستان و مکزیک و نقاطی از آمریکای جنوبی) میزید پرهایش دارای الوان مختلف است (سیاه و قهوه ای سیر و قهوه ای روشن) و منقارش زرد و حلقه ٔ دورچشمها و پاهایش نیز زردرنگ است و در حدود 40 گونه از این پرنده شناخته شده است . از خصایص این پرنده آن است که به آسانی میتواند صدای دیگر پرندگان یا حیوانات و از جمله انسان و حتی تیک تاک ساعت و زنگ تلفن و زنگ اخبار را بخوبی تقلید نماید از اینجهت آن را مرغ مقلد یا پرنده ٔ مقلد نیزنام نهاده اند. (از لاروس بزرگ و دائرة المعارف کیه ).مرغ زیرک سار. سارو. صارو. سارک. شارک:
موسم آن شد که مینا راگ هندی سر کند
شاخ و برگ بید از آب ترنم تر کند.

.ملاطغرا (از آنندراج).


شعله در سایه ٔ زلفت گل شب بو گردد
بط می پیش تو مینای سخنگو گردد .

شاهد گیلانی (از آنندراج ).


رجوع به شارک و سارک و مرغ مقلد و مرغ زیرک سارشود.

//////////////////

مرغ مقلد. [ م ُ غ ِ م ُ ق َل ْ ل ِ ] (ترکیب وصفی ، اِ مرکب ) پرنده ای است به اندازه ٔ یک سار که صدای حیوانات و برخی کلمات را بخوبی تقلید می کند. این پرنده را در تداول اهالی خراسان «مینا» می نامند.

/////////////

مرغ‌های مقلد گروهی از پرندگان گنجشک‌سان دنیای جدید از خانواده‌ی Mimidae هستند. آن‌ها بیشتر به خاطر عادت تقلید آواز برخی از گونه‌هایشان از پرندگان دیگر و صدای حشرات و دوزیستان،[1] اغلب با صدای بلند و پشت سر هم و همچنین به خاطر قلمروطلبی شدیدشان در زمان جوجه‌آوری شناخته می‌شوند. مطالعات نشان داده است که برخی از گونه‌ها می‌توانند انسان‌ها را شناسایی کرده و بر اساس ارزیابی‌های تهدید آموخته‌شده، با آن‌ها رفتار متفاوتی داشته باشند.[2] تنها مرغ مقلدی که معمولاً در آمریکای شمالی یافت می‌شود، مرغ مقلد شمالی است. مرغ‌های مقلد به آواز خواندن در اواخر شب، حتی بعد از نیمه‌شب، معروف هستند.[3] آن‌ها همه‌چیزخواران فرصت‌طلبی هستند که از حشرات، میوه‌ها، دانه‌ها و گاهی اوقات سبزیجات تغذیه می‌کنند.[4] مدت زمان: 5 دقیقه و 31 ثانیه.5:31 ضبط صدا از مرغ مقلد. به تنوع آوازها توجه کنید مرغ مقلد شمالی، پرنده‌ی ایالتی پنج ایالت در ایالات متحده است، روندی که در سال 1920 آغاز شد، زمانی که فدراسیون باشگاه‌های زنان تگزاس این ایده را پیشنهاد کرد. در ژانویه ۱۹۲۷، فرماندار دن مودی این موضوع را تأیید کرد و تگزاس اولین ایالتی شد که یک پرنده ایالتی را انتخاب کرد. از آن زمان، آرکانزاس، فلوریدا، می‌سی‌سی‌پی و تنسی نیز مرغ مقلد شمالی را به عنوان پرنده رسمی ایالتی خود پذیرفته‌اند.[5] طبقه‌بندی مرحله نوپای مرغ مقلد شمالی حدود ۱۷ گونه در دو جنس وجود دارد، اگرچه سه گونه مرغ مقلد از جزایر گالاپاگوس قبلاً به یک جنس سوم به نام نسومی‌موس (Nesomimus) جدا شده بودند. به نظر نمی‌رسد که مرغ‌های مقلد یک دودمان تک‌تبار تشکیل دهند، زیرا میموس و ملانوتیس نزدیکترین خویشاوندان یکدیگر نیستند. در عوض، به نظر می‌رسد ملانوتیس بیشتر با گربه‌پرندگان خویشاوند است، در حالی که نزدیکترین خویشاوندان زنده میموس، به نظر می‌رسد که مرغ‌های خرمن‌کوب، مانند مرغ خرمن‌کوب مریم گلی (sage thrasher) باشند.[6][7] گونه‌ها در ترتیب طبقه‌بندی میموس: مرغ مقلد پشت قهوه‌ای، Mimus dorsalis مرغ مقلد باهاما، Mimus gundlachii مرغ مقلد دم‌دراز، Mimus longicaudatus مرغ مقلد پاتاگونیایی، Mimus patagonicus مرغ مقلد شیلیایی، Mimus thenca مرغ مقلد نوار سفید، Mimus triurus مرغ مقلد شمالی، Mimus polyglottos مرغ مقلد Socorro، Mimus graysoni مرغ مقلد گرمسیری، Mimus gilvus مرغ مقلد ابرو گچی، Mimus saturninus قبلاً Nesomimus (بومی گالاپاگوس): مرغ مقلد هود، Mimus macdonaldi مرغ مقلد گالاپاگوس، Mimus parvulus مرغ مقلد فلوریانا یا مرغ مقلد چارلز، Mimus trifasciatus مرغ مقلد سن کریستوبال، Mimus melanotis Melanotis: مرغ مقلد آبی، Melanotis caerulescens مرغ مقلد آبی و سفید، Melanotis hypoleucus

چارلز داروین


مرغ مقلد شیلیایی، میموس تنکا

هنگامی که سفر اکتشافی کشتی اچ‌ام‌اس بیگل در سپتامبر تا اکتبر 1835 از جزایر گالاپاگوس بازدید کرد، چارلز داروین، طبیعت‌شناس، متوجه شد که مرغ‌های مقلد میموس از جزیره‌ای به جزیره دیگر متفاوت هستند و از نظر ظاهری شباهت زیادی به مرغ‌های مقلد در سرزمین اصلی آمریکای جنوبی دارند. تقریباً یک سال بعد، هنگام نوشتن یادداشت‌های خود در مورد سفر بازگشت، گمان کرد که این موضوع،[8] همراه با آنچه در مورد لاک‌پشت‌های گالاپاگوس به او گفته شده بود، می‌تواند نظریه پایداری گونه‌ها را تضعیف کند. این اولین ابراز تردید ثبت‌شده او در مورد تغییرناپذیر بودن گونه‌ها بود که منجر به متقاعد شدن او در مورد تراجهش گونه‌ها و در نتیجه تکامل شد.[9]


منابع

بیرگین، مایک (24 آوریل 2007). "مرغ مقلد چیست؟" 10000 پرنده. بازیابی شده در 11 مارس 2025.

لوی، داگلاس جی.؛ لوندونو، گوستاوو آ.؛ اونگوری-مارتین، جودیت؛ هیرسوکس، مونیک آر.؛ جانکوفسکی، جیل ای.؛ پولسن، جان آر.؛ استریسی، کریستین ام.؛ رابینسون، اسکات کی. (2009-06-02). "مرغ‌های مقلد شهری به سرعت یاد می‌گیرند که انسان‌ها را شناسایی کنند". مجموعه مقالات آکادمی ملی علوم. 106 (22): 8959–8962. کد کتاب: 2009PNAS..106.8959L. doi:10.1073/pnas.0811422106. ISSN 0027-8424. PMC 2690012. PMID 19451622.


"صداهای مرغ مقلد شمالی، همه چیز درباره پرندگان، آزمایشگاه پرنده‌شناسی کرنل". www.allaboutbirds.org. فدرستون، نیکی (2022-10-18). «مرغ‌های مقلد چه می‌خورند؟» حیات وحش جنگل. بازیابی شده در 02-09-2024.

گولت، بریانا (11/30/1999). «پرنده ایالت تگزاس چیست؟ حقایق جالب و شناسایی». بردزیلا - پرندگان Enjoyin. بازیابی شده در 02-09-2024.

هانت، جفری اس.؛ برمینگهام، الدریج؛ و ریکلفز، رابرت ای. (2001): «سیستماتیک مولکولی و زیست‌جغرافیای مرغ‌های خرمن‌خوار، لرزان و مرغ‌های مقلد آنتیل (Aves: Mimidae)». Auk 118(1): 35–55. DOI:10.1642/0004-8038(2001)118[0035:MSABOA]2.0.CO;2

باربر، برایان آر.؛ مارتینز-گومز، خوان ای. و پترسون، ای. تاونزند (2004) «موقعیت سیستماتیک مرغ مقلد سوکورو، میمودس گریسونی». مجله زیست‌شناسی پرندگان. 35: 195–198. doi:10.1111/j.0908-8857.2004.03233.x

مرغ‌های مقلد، سهره‌ها: ریشه‌های نظریه‌های داروین

موزه تاریخ طبیعی (2009-10-07)، مرغ‌های مقلد داروین، سهره‌ها را از روی شاخه‌ها می‌اندازند | موزه تاریخ طبیعی، بازیابی شده در ۱۷-۰۷-۲۰۱۸

لوگوی ویکی‌مدیا کامنز

ویکی‌مدیا کامنز رسانه‌هایی مرتبط با مرغ مقلد دارد.

پیوندهای خارجی

ویدیوها، عکس‌ها و ضبط‌های صوتی مرغ مقلد بایگانی شده در ۱۲-۰۴-۲۰۱۶ در Wayback Machine در اینترنت مجموعه پرندگان

آواز مرغ مقلد

رده‌ها: نام‌های رایج پرندگان Mimidae نمادهای می‌سی‌سی‌پی

این صفحه آخرین بار در ۱۶ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۰۳ (UTC) ویرایش شده است.

/////////////////////


المُحاكِي هو اسمٌ يُطلق على عدَّة أنواع من الطيور المُنتمية لفصيلة العصفوريَّات (الجواثم) قاطنة العالم الجديد. أكثر ما تشتهر به هذه الطيور هو تقليدها لأصوات أنواع أخرى، بل طوائف أخرى من الحيوانات، مثل الحشرات والبرمائيات، بصوتٍ مُرتفع وبنغمةٍ مُتكررة في الغالب.

أنواع المُحاكي السبعة عشر على ثلاثة طوائف، ولا يبدو أنَّها تُشكِّل نسبًا أحادي العرق، فجنس المُحاكيات النمطيَّة (Mimus) والمُحاكيات الحديثة (Nesomimus) شديدة الارتباط ببعضها البعض، ومؤخرًا دمجها اتحاد الطيور الأمريكي في جنسٍ واحد، أمَّا أقرب أقاربها الباقية يظهر أنها بعض الدرَّاسات، مثل درَّاس القويسة. جنس Melanotis أكثر تمييزًا من الجنسين الباقيين، ويظهر أنه يُمثِّل جنسًا قاعديًّا عتيقًا من فصيلة المُحاكيات.

لعلَّ أشهر الأنواع هو المحاكي الشمالي، وهو المُمثل الوحيد للمحاكيات شمال خط الاستواء. من أبرز أسباب تفوّق المُحاكيات على غيرها من الطيور في التغريد هو استعمالها أغلب عضلات الحنجرة عند غنائها، على العكس من معظم العصفوريَّات، وأكثر بكثير من الطيور اللاعصفوريَّة من شاكلة الجوارح والطيور المائيَّة. وقد اقترح بعض العلماء أنَّ مزيدًا من المادة الرمادية في دماغ هذه الطيور مُخصص لحفظ التغريدات الخاصة بأنواعٍ أخرى. أيضًا يُفترض أنَّ هذا التقليد الصوتي مثيرٌ للشهوة الجنسية عند المُحاكيات، تلجأ إليه الذكور لإغراء الإناث واجتذابها إليها.

التصنيف

الأجناس

تُقسم المُحاكيات إلى ثلاثة أجناس مُستقلَّة هي: المُحاكيات سوداء الأذن Melanotis، والمُحاكيات النمطيَّة Mimus، والمُحاكيات الحديثة Nesomimus.

الأنواع

الوصف

الكِسوة

المحاكي التشيلي.

تميل أغلب المُحاكيات لأن تكون رماديَّة وبُنيَّة كامِدة، وقليلٌ منها أسود أو أردوازي، وتتميز بقزحيَّات حمراء أو صفراء أو بيضاء. كثيرٌ من المُحاكيات يتمتع بنمطٍ ريشي شبيه بنمط ريش السُمّان: فتكون بُنيَّة على القسم العلوي من جسدها، وباهتة بتقليمات أو رقط على القسم السفلي.

القدّ

يتراوح طول المُحاكيات من 20 إلى 33 سنتيمتر، وزنتها من 36 إلى 56 غرامًا. تميل ذيلولها لأن تكون أطول من ذيول السمَّان (أو كِبار النمنمات التي تُشابهها أيضًا)، وكذلك حال مناقيرها المعقوفة إلى الأسفل عند كثيرٍ من الأنواع. القوائم قصيرة ومتينة (بين العصفوريَّات)، تساعد الكثير من الأنواع على القفز بين أوراق الأشجار اليابسة والتنقيب بينها بحثًا عن اللافقاريَّات والفاكهة التي تقتات عليها. ومن الجدير بالذِكر أن الرَّعشن البُني هو أكثر الأنواع غرابةً في البحث عن الطعام، إذ يتدلَّى من جذوع الأشجار بحثًا عن الحشرات وغيرها من اللافقاريَّات.

التفريخ

جميع الأنواع تُشيِّدُ عشًّا فوضويّ التصميم من الغُصينات الغليظة بين النَّبت الكثيف، وأغلبها ينتقي النباتات الأرضيَّة ليُفرخ بينها، أو على ارتفاع مترين لا أكثر. يتراوح عدد البيض في الحضنة بين 2 و5 بيضات تفقسُ بعد حوالي 12 أو 13 يومًا من الحضن، وهي ذات المدة التي تقضيها الفراخ في العش. يبدأ التفريخ عادةً خلال الربيع، أو مُبكرًا خلال موسم الأمطار، وكثيرٌ من الأنواع يُنتج فقستين أو أكثر في السنة. أغلب الفراخ التي لا تصل مرحلة التريُّش تقع ضحيَّة الضواري. غالبًا ما يبقى الزوجان مع بعضهما لأكثر من موسم تفريخٍ واحد.

داروين والمُحاكيات

عندما رست السفينة HMS بيگل في جزر الغالاپاغوس أثناء رحلتها الاستكشافيَّة من سبتمبر حتى أكتوبر من عام 1835، لاحظ عالم الطبيعة البريطاني تشارلز داروين الذي كان على متنها أنَّ هُناك اختلاف بين جمهرات المُحاكيات قاطنة الجزر المُختلفة، وأنها قريبةٌ جدًا في شكلها من شكل أنسبائها قاطنة البرّ الرئيسي بأمريكا الجنوبية. وبعد حوالي عام، وخلال رحلة العودة إلى بريطانيا، أشار داروين في كتاباته إلى ما لاحظه، وتكهن أنَّ هذا بالإضافة إلى ما أُخبر عن سلاحف الغالاپاغوس العملاقة من شأنه أن يقوّض التعاليم القائلة باستقرار الأنواع على ماهي عليه طيلة الأزمان. كان هذا أوَّل ما ذكره داروين عن شكِّه في أنَّ الأنواع تبقى كما هي ولا تتغيَّر مع مرور الوقت حتى تصبح أنواعًا أخرى مُختلفة، وقدّ أدى اعتقاده هذا إلى ظهور فكرة تحويل الأنواع، ومن ثمَّ نظريَّة التطور.

المراجع

  1.  10000birds.com نسخة محفوظة 01 يوليو 2017 على موقع واي باك مشين.
  2.  American Ornithologists' Union, changes since 2005 نسخة محفوظة 30 مايو 2009 على موقع واي باك مشين.
  3.  Hunt, Jeffrey S.; Bermingham, Eldredge; & Ricklefs, Robert E. (2001): "Molecular systematics and biogeography of Antillean thrashers, tremblers, and mockingbirds (Aves: Mimidae)." Auk 118(1): 35–55. معرف الوثيقة الرقمي:10.1642/0004-8038(2001)118[0035:MSABOA]2.0.CO;2 نسخة محفوظة 09 أغسطس 2011 على موقع واي باك مشين.
  4.  Barber, Brian R.; Martínez-Gómez, Juan E. & Peterson, A. Townsend (2004) "Systematic position of the Socorro mockingbird Mimodes graysoni." J. Avian Biol.   35: 195–198. دُوِي:10.1111/j.0908-8857.2004.03233.x
  5.  10,000 Birds: What is a Mockingbird? نسخة محفوظة 01 يوليو 2017 على موقع واي باك مشين.
  6.  McClure, H. Elliott (1991). Forshaw, Joseph (المحرر). Encyclopaedia of Animals: Birds. London: Merehurst Press. ص. 183–184. ISBN:1-85391-186-0.
  7.  Keynes 2001، صفحة xix. "نسخة مؤرشفة". مؤرشف من الأصل في 2008-12-06. اطلع عليه بتاريخ 2019-09-11.

وصلات خارجية