معنای رشی در بیت.
دیوپای - عنکبوت بود. معروفی
در این بیت از معروفی بلخی، واژهٔ «رَشی» به معنی «یک رش» یا به اندازهٔ یک رش است.
اما «رَش» (یا رَشْف) چیست؟
رَش یکی از واحدهای اندازهگیری طول در قدیم (بهویژه در ایران باستان و سدههای اولیه اسلامی) بوده است.
تعریف واحد رش: به فاصلهٔ میان آرنج تا سر انگشتان دست (حدود ۴۵ تا ۵۰ سانتیمتر) «رَش» یا «ارش» میگفتند. (چیزی معادل "ذرع" یا "گز" در دورههای بعدی).
معنی و مفهوم بیت
ز بالا فزونست ریشش رشی / تنیده درو خانه صد دیوبای
معنی روان:
ریشِ او (عنکبوت) از قد و بالایش به اندازهٔ یک رَش (حدود نیم متر) بلندتر است؛ و صد عنکبوت (دیوپای) در آن ریشِ بلند خانه و تار تنیدهاند.
نکتهٔ واژگانی: واژهٔ «دیوپای» در گذشته یکی از نامهای عنکبوت یا کارتنک بوده است، زیرا پاهای زیاد و شکل خاصی دارد. شاعر در این بیت با اغراقی شاعرانه، ریشِ بلند و ژولیدهٔ کسی (یا توصیف خود عنکبوت) را به تار عنکبوتی تشبیه کرده که از بس بلند و درهمتنیده است، انگار صد عنکبوت دیگر درون آن لانه ساختهاند.
