ین بیت یا رباعی منسوب به رودکی سمرقندی است که شکل درستتر و دقیقتر آن در متون کهن به این صورت روایت شده است:
«بِفُنود تنم بر درم و آب و زمین / دل بر خرد و علم به دانش بِفُنود» [1]
معنی و مفهوم
واژه «بِفُنود» (از مصدر فُنودن یا پُنودن) در زبان فارسی کهن به معنای فرسودن، کهنه شدن، آزمودن یا به کار واداشتن آمده است. مفهوم کلی این شعر ارزشگذاریِ خرد و دانش برتر از تعلقات مادی است:
شاعر میگوید جسم و تن من در راه به دست آوردن مال دنیا (درم، آب و زمین) فرسوده و خسته شد.
در مقابل، دل و جان خود را به راه خرد، علم و دانش پیوند زد و آن را با ارزشهای والای فکری صیقل داد. [1]
ویژگیهای واژگانی
فُنودن: فرسودن، آزمودن و به کار بردن.
درم: سکه نقره، کنایه از مال و ثروت دنیوی.
آب و زمین: کنایه از املاک و مظاهر مادی زندگی.
//////////////////////
https://ganjoor.net/roodaki/robaeer/sh12
