سرگین و نگارش آن بخط پهلوی؟
واژهٔ «سرگین» در زبان فارسی میانه (پهلوی ساسانی یا کتابی) به صورت sargēn (یا به املای کتیبهای و کتابی: این واژه ریشهای کهن دارد و شکل اوستایی آن sairya- بوده است.
slgyn') نوشته و تلفظ میشده است.در ادامه نگارش و ویژگیهای این واژه در خط پهلوی بررسی شده است:
۱. املای پهلوی (Middle Persian Spelling)
خط پهلوی کتابی (پارسیک) سیستمی شکستهپوسته و دارای حروف چندمعناست. واژهٔ سرگین با حروف زیر در متون پهلوی کتابی نوشته میشود:
- س (
s) - ر (
r) - گ (
g) - ی (
y) - ن (
n)
در املای سنتی پهلوی، این واژه به شکل پیوسته به صورت
slgyn' نگاشته میشود.۲. نکات خط پهلوی برای این واژه
- حرف «گ» و «د» و «ج»: در خط پهلوی، حروف گ، د، ج و گاهی ی از یک حرف مشترک استفاده میکنند؛ بنابراین حرف «گ» در سرگین با همان شکل حرف مشترکِ گرافیکی نوشته میشود.
- حرف «ر» و «و» و «ن»: حروف ر، و، ن نیز در بسیاری از مواقع در خط پهلوی کتابی به شکلهای بسیار مشابه یا پیوسته تحریر میشوند که تشخیص آنها نیازمند آشنایی با سیاق خط پهلوی است.
- به دلیل ماهیت هوتن (Pahlavi script ambiguity)، خوانش دقیق این دست واژهها در کتب پهلوی متکی بر سنت سینه به سینه و آوانویسیهای پازند است.
نکتهٔ تاریخی: این واژه پس از ورود اسلام به زبان عربی نیز راه یافت و معرب آن به صورت «سرجین» یا «سرقین» درآمد.
آیا میخواهید واژهٔ دیگری را نیز به خط پهلوی بررسی کنیم؟
