پور پسر باشد، فردوسی گوید: تو پور گو پیلتن رستمی ز دستان سامّی و از نیرمی.

 پور

  پسر باشد، فردوسی گوید:

  تو پور گو پیلتن رستمی        ز دستان سامّی و از نیرمی

 پورپسر باشد، فردوسی گوید:

 تو پور گو پیلتن رستمی        ز دستان سامّی و از نیرمی

مطلوب است  شرح معانی این قطعه و  لغات پیشا اسلامی، اعم از ایرانی یا انیرانی، و نگارش واژه های پارسی باستان این قطعه بخط پهلوی یا دیگر خطوط پیشا اسلامی؟         شرح معانی بیت

فردوسی در این بیت خطاب به رستم است و نسب او را با افتخار یاد می‌کند. معنای بیت چنین است: «تو پسرِ آن پهلوانِ تنومند و پیل‌پیکر (رستم) هستی؛ تو از تبار دستان (زال) و سام و نیرَک (نیرِم) هستی.» شاعر در اینجا رستم را به ریشه‌های اسطوره‌ای و پهلوانی‌اش پیوند می‌زند تا عظمت و شجاعت او را برجسته سازد.

واژه‌شناسی و ریشه‌شناسی (پیشااسلامی)

بسیاری از واژه‌های به کار رفته در این بیت ریشه‌های کهن ایرانی (اوستایی یا پارسی باستان) دارند:

• پور: (Pūr) به معنای پسر و فرزند. ریشه در زبان‌های ایرانی میانه (پهلوی: puhl یا pus) و هندواروپایی دارد.
  
  
• گو: (Gaw) مخفف «گاو» یا پهلوان جنگی و مرد بزرگ؛ در متون پهلوی به معنای تنومند، پهلوان و دلیر آمده است.
  
  
• پیلتن: (Pīltan) ترکیبی از «پیل» (فیل، وام‌گرفته از پهلوی pīl و سنسکریتی pīlu) و «تن»، به معنای دارای جسمی به بزرگی فیل.
  
  
• دستان: (Dastān) لقب زال، به معنای حیله‌گر، کارآزموده یا کسی که با دستِ سفید (زایناه) متولد شده است.
  
  
• سامی: (Sāmī) منسوب به سام، پهلوان اسطوره‌ای ایران و پدر زال.
  
  
• نیرمی: (Nirmī) منسوب به نیرِم (نیرک)، پدر سام. این نام ریشه در اوستایی (Nairemanah به معنای دارای اندیشه مردانه/پهلوانانه) دارد.
  
  

معادل‌نویسی در خط پهلوی (کتیبه‌ای / کتابی)

خط پهلوی (پارسیک) برای نگارش زبان فارسی میانه استفاده می‌شده است. شکل تقریبی و بازسازی‌شده این واژه‌ها در خط پهلوی کتابی (سده‌های سوم تا هفتم هجری) به شرح زیر است:

• پور (Pūr): 𐭯𐭥𐭫 (pwr)
  
  
• گو (Gaw): 𐭢𐭥 (gw)
  
  
• پیل (Pīl): 𐭯𐭩𐭫 (pyl)
  
  
• تن (Tan): 𐭲𐭭 (tn)
  
  
• دستان (Dastān): 𐭃𐭮𐭲𐭠𐭭 (dstʾn)
  
  
• سام (Sām): 𐭎𐭠𐭬 (sʾm)
  
  

(نکته: در خط پهلوی بسیاری از حروف واکه‌ها به صورت صامت نوشته می‌شوند و خوانش آن‌ها وابسته به سنت کاتبان است.)